اضافه وزن و چاقی دختران ایرونی

خیر! مثل اینکه قرار نیس مشکل چاقی دست از سر خانمای ایرونی برداره! مشکلات چاقی از مسائل شایعیه که خیلی از خانوما به عنوان یکی از مهم ترین نگرانیای زندگی شخصی با اون مواجه هستن! این مشکل بعضی وقتا تا حدی بحرانی می شه که پای مسائل روانی و عاطفی اون بسیار جدی! به میان میاد. سؤال اینه: به چه دلیل خیلی از زنان ایران دچار مشکل چاقی می شن؟ دکتر رضا راست منش (متخصص تغذیه) قراره تا آخر این گزارش همراه مون باشه تا تموم عوامل چاقی زنان ایران رو مرور کنیم. مثل همیشه، آدم وقتی میره سراغ یه سؤال، کار به تاثیر مسائل باور نکردنی هم می رسه؛ از دیدگاه و نگاه اجتماعی گرفته تا مسایل مربوط به تغذیه خود مادر در دوران بارداری و بین شیردهی، تغذیه خود دختران در دوره های جور واجور زندگی (مخصوصا دوران شیرخواری و دوران بلوغ و کنکور) فعالیت بدنی دختر بچه ها و حتی ژنتیک نژادمون!

 

دلیل بعدی اضافه وزن و چاقی دختران ایرونی، کمبود فعالیت بدنی و اهمال سنتی ما واسه ساختن بازیای دخترانه ایه که در عین حال انرژی سوز هم باشن. دقت کنین! در همون زمانایی که پسربچها در خیابون با فوتبال و توپ، عرق می ریزن و از دیوار راست بالا می رن؛ دختر بچهامون عروسک بازی می کنن و بیشترین حد با یه فاصله ۱۰ متری از این اتاق به اون اتاق می رن، خیلی هنر کنن؛ قایم موشک بازی می کنن. نکته بعدی که کمتر خونواده یا حتی کارشناسی به اون توجه می کنه، همزمانی تشکیل کنکور سراسری واسه دختران و پسرانه؛ اونم درحالی که فاز دوم جهش رشد در دختران شروع شده و به خاطر افزایش هورمونای جنسی استروژن و پروژسترون، بستر فیزیولژیک واسه چاقی در دخترها بیشتره. بست نشینی دخترها واسه درس خوندن در کنکور بیشتره اونم به دلایل جور واجور آموزشی و پتانسیل یادگیری و این حقیقت کمتر عریان شده که دخترها واسه اینکه در شهر خود یا شهرهای تقریبا شهر سکونت شون قبول شن، با جدیت بیشتری بست نشینی می کنن و استرس بیشتری دارن. به یاد بیارین که استرس باعث پرخوری می شه و بستر فیزیولژیک چاق شدن رو جفت و جور می کنه!

 

اضافه وزن کنکوریا

وقتی مطالعه می کنیم مخصوصا اگه این مطالعه یا کار فکری خوشایندمان نباشه و اجباری و فقط به دلیل وظیفه باشه لذت مغز از آزادیایی که قبلا داشت محدود می شه و مجبور می شه فعالیتی رو بکنه که خیلی به ذائقه اش خوش نمیاد. به خاطر خلأ لذتی که به وجود اومده، مغز تو یه اقدام از جنس سازشی؛ با ایجاد حس گرسنگی، شرایطی بوجود می آورد تا فرد سراغ غذا و مخصوصا شیرینی بره تا با دشت کردن لذت شیرینی، خلأ پدیدآمده به وجود اومده به وسیله این زور رو جبران کنه. پس این حس کاذبه و چون دخترها در زمان کنکور تمایل کمتری واسه ترک بست نشینی کنکور و درس خوندن دارن، این حس خلأ لذت در دخترها بیشتره. همین استرس بیشتر، در دخترها باعث تمایل بیشترشون واسه خوردن شیرینی و غذای بیشتر نسبت به پسرها می شه.

 

اضافه وزن و مهمانیای دخترانه

عامل بعدی مربوط به فرق پرکردن اوقات فراغت بین دخترها و پسرهاست. پسرها اوقات فراغت شون رو با بیرون رفتن، کوه رفتن، ورزش و فوتبال و نظایر اون پر می کنن. دخترها بیشتر مهمانی میدن و در مهمانی هم که مستحضر هستین خبری از دویدن و ضربه کاشته زدن و کرنر فرستادن نیس؛ بلکه بساط شیرینی، میوه و غذا برپاست.

 

نقش ژنتیک

نکته آخر و کم اهمیت تر از همه، مسئله ژنتیکه. تحقیقات مقایسه ای کم تعدادی نشون دادن که زمینه چاقی در دخترهای ایرونی در قومیتای جور واجور بیشتره ولی این موضوع خیلی کم اهمیت تر از اهمال کاری خود ما در رفتارای تغذیه ایه و نباید با بهونه قرار دادن این موضوع کم اهمیت، از وظایف خودمون واسه اصلاح رفتار غذایی و افزایش فعالیت بدنی، شونِه خالی کنیم.

 

تقویت در جهت برعکس!

سرنوشت چاق (!) دختران ایران، بیشتر در دوران جنینی شکل میگیره! از نظر فرهنگی هنوزم این نگاه غلط در خونواده ها غالبه که وقتی که دختر یا عروس شون باردار می شه، با نگاه مشفقانه اونو در عمل مجبور به مصرف بیشتر غذا می کنن و اسم این کار رو به غلط «تقویت» می ذارن! درحالی که نیازای دوران بارداری مشخصه؛ در ۳ ماه اول بارداری نباید مادر بیشتر از یک تا ۲کیلوگرم اضافه وزن داشته باشه، خونواده ها با تعارف زیادتر از اندازه غذا و به اصطلاح خودمونی «تقویت»، با یه شیب تند موجب افزایش صعودی وزن مادر باردار و به دنبال اون وزن جنین می شن. صد درسته که اینم در مورد نوزاد دختر و هم نوزاد پسر، به طور برابر تاثیر داره ولی نکته اینه که نوزادان پسر بعدا به دلیل ذاتی، جنسیتی و فرهنگی، فعالیت بدنی بیشتری دارن و مشکل چاقی در اونا کمتر از دخترانه.

 

چاقی و پوشش دختران

نکته بعدی، مربوط به نوع پوشش دخترهاست. دقت کردین وقتی کت و شلوار و کفش رسمی می پوشیم ناخودآگاه فعالیت کمتری داریم تا وقتی که لباس اسپرت و راحتی پوشیده ایم؟ وقتی لباس راحت پوشیده ایم روحیه چریک وار داریم و به راه رفتن، پیاده روی و ورزش تمایل داریم. این مسئله غیرمستقیم تلنگری به طراحان لباس زنونه که اهمال کاری و کم کاری کردن. این هنر طراحان لباسه که با طراحی لباسایی که با فرهنگ جامعه و حجاب موافق باشه، این ویژگی رو هم به اون اضافه کنن که به دخترها فرصت، فضا و روحیه جنب و جوش بیشتری بده.

 

واژه های چاق کننده!

نکته بسیار مهم و موثر دیگه، نگاه غلط خیلی از خونواده در مورد تعریف درست چاقی و لاغری است. ارزشگذاری واسه واژه هایی مانند تپل، تپل مپل، توپر، گوشتی و واژه هایی مثل اینا، به طور غیرمستقیم جلوه هایی از تعریف غلط خونواده ها در مورد وزن سالمه. من بارها در مطب با این مسئله روبه رو شده ام که خونواده ها، کودکانی رو که وزن بسیار عالی و استانداردی دارن، واسه ویزیت پیش من میارن و عنوان می کنن :«بچه ما کم وزنه و می خوایم تپل تر شه!» یعنی با دست خودشون، آگاهانه باعث پیدایش مشکل چاقی در کودکان خود می شن.

 

این دلسوزی نابه جا و غلط مخصوصا از نظر نگاه فرهنگی و مشفقانه پدر و مادر در مورد کودکان دختر بیشتر نمونه پیدا می کنه؛ مخصوصا که پدر و مادرها حس دلسوزی و مهربانی بیشتری نسبت به دختر بچه ها دارن چراکه کم سروصداتر هستن. همین سناریو در دوران کودکی و مدرسه ادامه پیدا می کنه و دختر بچه ها که به نسبت پسر بچه ها تمایل کمتری واسه بازی در خیابون و بستر اجتماعی محدودتری واسه بازیای انرژی سوز (مانند فوتبال، هفت سنگ و…) دارن؛ از اول فرصت کمتری واسه فعالیتای جسمی جدی پیدا می کنن. درحالی که تمایل واسه خوراندن غذای بیشتر به دختر بچه ها اونم به اندازه بیشتر از نیاز واقعی شون ادامه پیدا میکنه.

 

به این موضوع دقت لازم رو به عمل بیارین که چاقیای دوران رشد و دوران بلوغ بسیار جدی تر و خطرناک تره چراکه چاقیای این دوران مربوط به افزایش تعداد سلولای چربیه و این نوع چاقیا نسبت به درمان رژیمی بسیار مقاومه. این حقیقت فیزیولژیک رو هم به یاد بیارین که دختر بچه ها ممکنه حتی از سن ۹- ۸ سالگی بالغ شن! پس حتی اگه هم قبول کنیم نگاه دلسوزانه و مشفقانه پدر و مادر نسبت به کودکان دختر و پسرشون، برابر و مساوی باشه، بازم دختر بچه ها ضرر بیشتری متحمل می شن چراکه زودتر بالغ می شن و پرخوریای این دوران که هنوز به خاطر سن کم بچه ها، با کمی چاشنی دخالت و اعمال نظر والدین واسه بیشتر خوراندن کودکان همراه می شه، شروع دردسری می شه که تا آخر عمر گریبانگیر کودکان مخصوصا دخترها رو میگیره.

جمع آوری و تنظیم:گروه سلامت آکا ایران

.

منبع :

Categories:سلامتی
Published on :Posted on

Post your comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *